Onderwijs- en Examenregeling

Naam opleiding

25696O - Pedagogisch medewerker kinderopvang

Leerweg

BOL

Opleidingsduur (jaren)

3

Niveau

3

Kwalificatiedossier

25696 Pedagogisch medewerker kinderopvang (23285 Pedagogisch Werk)

Onderwijslocatie

Onderwijsboulevard, Australiëlaan 25, Utrecht

Vastgesteld op

21-07-2026

Inleiding

Je leest nu de OER die hoort bij jouw opleiding. Hierin kun je terugvinden hoe deze opleiding eruit gaat zien, welk onderwijs je gaat volgen en welke examens je gaat doen.

De algemene informatie over het studeren bij MBO Utrecht vind je op de website.

Onderwijs

Kerntaken & werkprocessen

Hieronder zie je uit welke kerntaken en werkprocessen dit kwalificatiedossier is opgebouwd.

Algemene informatie over de opleiding

Doorstroommogelijkheden na opleiding

Je kunt doorstromen naar Gespecialiseerd Pedagogisch Medewerker (instroom in studiejaar 3), Onderwijsassistent (instroom in studiejaar 2), een andere MBO N3 of N4 opleiding (instroom in jaar 1) of naar de arbeidsmarkt.

Visie op onderwijs en examinering

Missie MBO Utrecht

We stimuleren studenten in hun groei als mens én als zelfbewuste, flexibele professional. Zodat zij blijvend en waardevol bij kunnen dragen aan de arbeidsmarkt en samenleving van nu en morgen. 

Visie MBO Utrecht

Wij geloven in onze studenten. Bij ons mag je ontdekken en zijn wie je bent. Met goed onderwijs geven we richting en ruimte aan het ontplooien van talenten. We stimuleren een op ontwikkeling gerichte mindset. Zo heeft elke student het zelfvertrouwen en een stevige basis om een goed bestaan op te bouwen. En mee te bewegen met voortdurende veranderingen in de samenleving en werk. 

We zien om naar elkaar en onze omgeving. We laten studenten zien dat ze onderdeel zijn van een veel groter geheel. We stimuleren hen om bij te dragen aan een meer verdraagzame en duurzame samenleving. Een samenleving die gebaseerd is op waarden als gelijkwaardigheid, naastenliefde, rechtvaardigheid én waarin we evenwichtig omgaan met de aarde. We willen studenten bewustmaken dat zij het verschil kunnen maken. 

Wil je hier meer over lezen bekijk dan https://www.mboutrecht.nl/over-ons/missie-visie-strategie/.

De visie van jouw opleiding

Onze studenten zijn ook onze toekomstige collega’s. Daarom willen wij hen laten ervaren wat het betekent om te werken voor de nieuwe generatie zodat zij vanuit hun eigen kwaliteiten vorm weten te geven aan hun leven, zowel persoonlijk als professioneel. Dat doen we op de volgende wijze:​

  • Wij zorgen voor een veilige leeromgeving door onze studenten serieus te nemen zodat zij uitgedaagd worden eigen verantwoordelijkheid te ontwikkelen voor hun eigen handelen en met oog voor elkaar. ​

  • Wij zorgen voor een inspirerende leeromgeving door de buitenwereld naar binnen te halen en het leren ook buiten het klaslokaal plaats te laten vinden. Onze ontwikkelingsgerichte lesprogramma’s (deels in samenwerking met het beroepenveld) zorgen ervoor dat de student groeit in de opleiding en in de eigen ontwikkeling.​

  • Werken met kinderen is uitdagend en soms moeilijk maar altijd zinvol en vaak ook gewoon heel leuk! Als professional weet je wie je wil zijn in je werk, dat is te zien aan je gedrag en daar mogen je collega’s je op aanspreken. Dat geldt voor iedereen die bij onze opleiding betrokken is, zowel voor medewerkers als voor studenten. Niemand kan dit alleen en iedereen blijft leren, van en met elkaar!

  • Feest hoort bij ontwikkeling: stapjes moeten gevierd worden!

Het onderwijsteam

Ons team is een gedreven en verbonden team van 40 collega's. Samen zorgen wij voor betekenisvol onderwijs en oefenen en leren in de praktijk. We bieden opleidingen aan die gericht zijn op het begeleiden en ondersteunen van de ontwikkeling van kinderen.

We werken vrijwel uitsluitend met vaste collega's en niet met ZZP'ers om zo de kwaliteit van ons onderwijs te waarborgen. Een deel hiervan geeft les in algemeen vormend onderwijs (AVO), een ander deel geeft de beroepsgerichte vakken. Bijna alle docenten zijn ook studieloopbaanbegeleider (SLB'er). Daarnaast hebben we nog onderwijsondersteunende collega's die ervoor zorgen dat de lesweek soepel verloopt.

Het onderwijsprogramma

Hieronder vind je het globale onderwijsprogramma voor deze opleiding. Je ziet daarin hoeveel begeleide onderwijstijd (BOT) en beroepspraktijkvorming (BPV) je volgt per studiejaar.

BOT

BPV

Jaar 1

677

390

Jaar 2

556

533

Jaar 3

429

644

Totaal

1662

1567

Het onderwijsprogramma is verder uitgewerkt in het onderwijsplan, hieronder zie je een versimpelde weergave daarvan. Je ziet daarin hoeveel begeleide onderwijstijd (BOT) je op school krijgt aangeboden, wanneer de keuzedelen worden aangeboden en hoeveel tijd er staat voor het BPV-gedeelte.

Schooljaar 1

Periode 1

Periode 2

Periode 3

Periode 4

Algemene vakken

Engels, Nederlands, rekenen, burgerschap, LOB, oriëntatie, plannen & organiseren, coaching. Daarnaast krijg je het hele jaar projecten aangeboden die een koppeling maken tussen de algemene vakken en de beroepsvakken.

Beroepsvakken

Dagritme en activiteiten + organisatie van de kinderopvang; Inleiding ontwikkelingspsychologie + sensomotorische ontwikkeling; Communicatieve vaardigheden; Veilig, gezond en hygiënisch werken en eten.

Bewegend leren; Cognitieve ontwikkeling; Opvoeden: Vaardigheden en stijlen; Observeren

Taalontwikkeling; Begeleiden van groepsprocessen; Creatieve ontwikkeling; pedagogische en interactievaardigheden

Drama; Sociaal-emotionele ontwikkeling + afsluiting; Hechting en socialisatie; Reflecteren, evalueren en feedback

Overig

BPV zoekbegeleiding

Schooljaar 2

Periode 5

Periode 6

Periode 7

Periode 8

Algemene vakken

Engels, Nederlands, rekenen, burgerschap, LOB, oriëntatie, plannen & organiseren.

Beroepsvakken

Gedragsproblemen-en stoornissen; Creatieve begeleiding; werken met 0-jarigen

communicatie met ouders/verzorgers; Werken met dreumesen en peuters; observeren verdieping; Kinderziektes

werken op de BSO en IKC; handicaps en beperkingen

Kindermishandeling; seksuele ontwikkeling; sovatraining

Overig

keuzedelen

keuzedelen

examenbegeleiding; Keuzedelen

examenbegeleiding; Keuzedelen

Schooljaar 3

Periode 1

Periode 2

Periode 3

Periode 4

Algemene vakken

AVO-leerplein, LOB, oriëntatie, plannen & organiseren.

Beroepsvakken

Professionele ontwikkeling; kwaliteitszorg

EHBO praktijk

Overig

EHBO theorie

Keuzedelen

Keuzedelen zijn een verrijking van je opleiding. Het kan een verdieping of verbreding zijn van het beroep, het voorbereiden op doorstroom naar een hoger niveau of gericht zijn op meer algemene onderwerpen. Op deze manier kun jij je binnen je opleiding al specialiseren in een bepaalde richting of je goed voorbereiden op een vervolgopleiding. Tijdens de opleiding wordt je geïnformeerd over het meest recente aanbod keuzedelen en wanneer je de keuzedelen mag kiezen.

Let op: De keuzedelen zijn bedoeld om flexibele opleidingen aan te bieden die goed aansluiten bij de vraag van de arbeidsmarkt. MBO Utrecht behoudt zich het recht voor om gedurende je opleiding het aanbod van keuzedelen te wijzigen. Als student van MBO Utrecht kun je geen rechten ontlenen aan de aangeboden pakketten van keuzedelen.

De keuzedeelverplichting in studiebelastingsuren (SBU) voor jouw opleiding is:

Kwalificatie

Soort opleiding

Keuzedeelverplichting (studielast)

Keuzedeelverplichting bij gemotiveerd afwijken (studielast)

Niveau 3

Vakopleiding

720 klokuren

480 klokuren

Je kiest tijdens de loop van een opleiding één of meerdere keuzedelen, gelet op de keuzedeelverplichting die geldt voor deze opleiding. De keuzedelen die je op deze opleiding kunt volgen zijn:

Naam keuzedeel

Aantal SBU

Link naar examenplan keuzedeel

K0152 Expressief talent serie 2022 - Consortium

480

Examenplan keuzedeel

K0024 Diversiteit - Consortium (Serie 2024)

480

Examenplan keuzedeel

K0611 BSO 8-12 jaar - Consortium

240

Examenplan keuzedeel

K1266 Specialist baby-ontwikkeling

240

Examenplan keuzedeel

K0802 Engels A2/B1 - Bureau ICE (TOA)

240

Examenplan keuzedeel

K1414 Instructeur Zwemonderwijs - Boom

240

Examenplan keuzedeel

K0793 BSO 4 tot 8 jaar

240

Examenplan keuzedeel

K1469 Gezonde leefstijl in de kinderopvang of op school - Consortium

240

Examenplan keuzedeel

K0055 Internationaal I: Bewustzijn (interculturele) diversiteit - Consortium

240

Examenplan keuzedeel

In jaar 2 volg je een groot keuzedeel van 480 sbu.

In jaar 3 volg je een klein keuzedeel van 240 sbu

In overleg kan er ook gekozen worden voor 3 kleine keuzedelen. Deze keuzedelen staan in totaal voor 720 sbu. Het afronden van de keuzedelen is een exameneis.

Inspanningsverplichting Loopbaanoriëntatie en begeleiding (LOB)/Burgerschap

Voor LOB en Burgerschap geldt een inspanningsverplichting. Dat wil zeggen dat je moet laten zien hoe jij je tijdens je opleiding hebt ontwikkeld op het gebied van LOB en Burgerschap.

Voor jouw opleiding bestaat de inspanningsverplichting Burgerschap uit de volgende bewijzen per dimensie:

Dimensies (incl. kritische denkvaardigheid)

Studiejaar afronding

Bewijs in Portfolio

Politiek-juridische dimensie

Jaar 1

Opdracht gemaakt

Economische dimensie

Jaar 2

Opdracht gemaakt

Sociaal-maatschappelijke dimensie

Jaar 1

Opdracht gemaakt

Dimensie vitaal burgerschap

Jaar 2

Opdracht gemaakt

Voor jouw opleiding bestaat de inspanningsverplichting ‘Loopbaanoriëntatie en begeleiding’ uit de volgende bewijzen per dimensie:

Competenties

Studiejaar afronding

Bewijs in Portfolio

Kwaliteitenreflectie

Jaar 3

Presentatie gegeven

Motievenreflectie

Jaar 3

Presentatie gegeven

Werkexploratie

Jaar 3

Presentatie gegeven

Loopbaansturing

Jaar 3

Presentatie gegeven

Netwerk

Jaar 3

Presentatie gegeven

Bindend studieadvies

Bij MBO Utrecht ontvang je zowel als BOL-student als BBL-student in alle leerjaren een studieadvies op basis van je studievoortgang en leerhouding. In het eerste leerjaar is het studieadvies verplicht. Dit staat zo in de wet. Meer informatie over het bindend studieadvies vind je op https://www.mboutrecht.nl/praktisch/het-onderwijs/bindend-studieadvies/.

Dit zijn de criteria die worden gehanteerd voor het afgeven van een (voorlopig/bindend) studieadvies binnen jouw opleiding:

• persoonlijke ontwikkeling;
• professionele ontwikkeling; 
• studieresultaten; 
• aanwezigheid. 

Normen voorlopig en bindend studieadvies  
Je ontvangt naast de rapportage studievoortgang periode 2 ook het voorlopig studieadvies (VSA). Onderstaand zie je waar het advies op is gebaseerd.  

Onderdeel studieadvies  

Criteria  

Mogelijke score   

1. Persoonlijke ontwikkeling (incl. studiehouding)  

VSA: persoonlijke ontwikkeling periode 1, 2  

BSA: persoonlijke ontwikkeling 1, 2, 3 en 4 

De criteria staan uitgewerkt in de Rubrics BSA (terug te vinden in Canvas)  

Onvoldoende, Voldoende, Goed  

Indicatoren O, V of G: 

  • student laat ontwikkeling zien op de criteria in het voortgangsdocument  

2. Professionele ontwikkeling (incl. beroepshouding)  

VSA: BPV-beoordelingen periode 1, 2  

BSA: BPV-beoordelingen periode 1, 2, 3 en 4   

  

Onvoldoende, Voldoende, Goed  

Indicatoren O, V of G: 

  • beoordeling periodegesprek door de BPV. 

  • deze beoordeling is op tijd door de student ingeleverd. 

3. Aanwezigheid 

VSA: presentie periode 1, 2  

BSA: presentie periode 1, 2, 3 en 4   

  

Onvoldoende, Voldoende, Goed  

Onvoldoende = minder dan 80% aanwezig 
Voldoende = tussen 80 en 90% aanwezig 
Goed= meer dan 90% aanwezig  

4. Studieresultaten  

VSA: behaalde cijfers en beoordelingen periode 1, 2  

BSA: behaalde cijfers en beoordelingen periode 1, 2, 3 en 4   

  

Onvoldoende, Voldoende, Goed  

Normen voldoende: 

  • er is vooruitgang te zien in de behaalde resultaten. 

  • opdrachten zijn uiterlijk bij het herkansingsmoment met een voldoende afgerond.  

  • maximaal 1 onvoldoende bij AVO-toetsen. 

Het VSA of BSA is negatief als:  
Twee of meer van de 4 onderdelen onvoldoende zijn.  

Advies doorstroom naar ander niveau of nieuwe kans 
Het is mogelijk dat het team op basis van de resultaten, de specifieke situatie van de student en de opleiding die de student volgt komt tot een bindend negatief studieadvies. In overleg met je SLB’er én met goedkeuring van je opleiding kan gekeken worden naar de mogelijkheden om je opleiding op niveau 2 te vervolgen. In uitzonderingsgevallen is het mogelijk om het eerste studiejaar opnieuw te volgen. Dit wordt besloten op basis van hierboven genoemde pijlers/onderdelen. 

Examinering

Om je diploma te kunnen behalen doe je examens:

Examenplan

Hoe de examinering plaatsvindt voor jouw opleiding en de keuzedelen vind je in het examenplan. Daar staat het volgende in beschreven:

De examenplannen vind je terug op https://www.mboutrecht.nl/praktisch/

Vrijstellingen

Je kunt een vrijstelling aanvragen voor een examenonderdeel als je met eerder behaalde resultaten al voldoet aan de eisen.

Een vrijstelling kun je aanvragen voor de

Als student vraag je zelf vrijstelling aan in overleg met je SLB’er. De examencommissie neemt een besluit over jouw aanvraag en informeert je over de uitslag. Meer informatie over vrijstellingen staat in het examenreglement. Die vind je op de website van MBO Utrecht.

Diplomering

Hieronder zie je aan welke diploma-eisen je moet voldoen:

Diploma-eis

Slaag/zakbeslissing

Kerntaken

Oordeel per kerntaak minstens voldoende en/of (afgerond naar) cijfer 6

Wettelijke vereisten uit de kwalificatie:

Een beroepskracht beschikt over een bewijsstuk waaruit blijkt dat zij: a.de Nederlandse taal voor de deelvaardigheden gesprekken voeren, luisteren en spreken beheerst op ten minste niveau B2 van het Europees Referentiekader voor Talen, of b.de Nederlandse taal voor de mondelinge taalvaardigheid beheerst op ten minste niveau 3F als bedoeld in bijlage 1 bij het Besluit referentieniveaus Nederlandse taal en rekenen. De eisen aan het minimum taalniveau voor beroepskrachten treden in werking met ingang van 1 januari 2025. Bron: https://zoek.officielebekendmakingen.nl/stcrt-2017-49278.html https://www.veranderingenkinderopvang.nl/documenten/brieven/2020/7/1/verzamelbrief-kinderopvang-juni-2020 Een beroepskracht beschikt over een bewijsstuk waaruit blijkt dat zij de leerdoelen voor het werken met 0-jarigen beheerst conform bijlage II van de cao kinderopvang. De eisen aan het werken met 0-jarigen treden in werking met ingang van 1 januari 2025. Bron: https://zoek.officielebekendmakingen.nl/stcrt-2017-49278.html Regeling Wet kinderopvang, artikel 7 lid 1 (https://wetten.overheid.nl/BWBR0017252/2020-01-01), cao kinderopvang (https://www.kinderopvang-werkt.nl/sites/fcb_kinderopvang/files/downloads/integrale_gewijzigde_cao_kinderopvang_2020-2021_0.pdf) https://www.veranderingenkinderopvang.nl/documenten/brieven/2020/7/1/verzamelbrief-kinderopvang-juni-2020

Oordeel voldoende

Nederlands en rekenen

  • Je hebt voldaan aan de landelijk vastgestelde eisen voor de generieke examenonderdelen Nederlands en rekenen.

  • Nederlands en rekenen: het resultaat van de examens moet minimaal een 5 en een 6 zijn (in willekeurige volgorde).

Loopbaan en Burgerschap

Voldaan

Bpv

Met positieve beoordeling voltooid, waarbij oordeel leerbedrijf is betrokken.

Keuzedelen

De examenresultaten van de keuzedelen zijn van invloed op de slaag/zakbeslissing. De volgende compensatieregeling geldt:

  • het gemiddelde van de examenresultaten van de keuzedelen binnen de keuzedeelverplichting moet tenminste (afgerond) een 6 of tenminste 'voldoende' zijn;

  • voor minimaal de helft van deze keuzedelen moet het resultaat tenminste een 6 of tenminste 'voldoende' zijn;

  • een keuzedeelresultaat mag nooit lager dan een 4 of een daarmee overeenkomende eindwaardering zijn (zoals bijvoorbeeld een ‘onvoldoende’ of ‘niet behaald’).

MBO Verklaring

Het kan zijn dat je, om wat voor reden dan ook, zonder diploma de opleiding verlaat. In dat geval krijg je van de Examencommissie van MBO Utrecht een mbo-verklaring mee. Dat is een overzicht van alle examenresultaten die je tot het moment van uitschrijven hebt behaald. Met die verklaring kun je een werkgever of een vervolgopleiding laten zien welke delen van de opleiding je hebt afgerond.
Let op: de mbo-verklaring is géén certificaat of diploma. Deze verklaring heeft voor werkgevers niet de waarde die gelijkwaardig is en biedt bijvoorbeeld ook geen garantie op vrijstellingen bij een vervolgopleiding.